Chris Flim over eHealth: "Investeringen uit het verleden belemmeren de toekomst”
maandag 28 maart 2011
“Enkele weken geleden opende KNMG-voorzitter Arie Kruseman zijn blog met de woorden: eHealth is de hype voorbij. Wij staan aan de vooravond van een communicatierevolutie in de zorg. Niet alleen de patiënt, ook zorgverleners zullen daarvan de komende jaren de steeds rijper wordende vruchten plukken. Tijdens het congres benoemde VWS Programmadirecteur Innovatie & ICT Ellen Maat eHealth als belangrijk thema voor de komende tijd, waarbij de focus ligt op structurele inbedding in de zorg (eHealth = Health). Die structurele inbedding, daar wil ik in dit blog verder op ingaan.”
Extra kosten
”Structureel inbedden van eHealth heeft grote consequenties voor de (fysieke) inrichting van de gezondheidszorg. eHealth is immers niet alleen aanvullend, maar maakt hele nieuwe zorgprocessen mogelijk en/of vervangt bestaande zorgprocessen. Als eHealth alleen aanvullend zou zijn en dus niks vervangt of verandert, zou het alleen maar leiden tot extra kosten. Leuk voor patiënt en zorgverlener, maar wie zal dat betalen?”
Inbedden van eHealth? Ja!
“Dus structureel inbedden van eHealth? Ja! Maar dat roept ook de vraag op: Wat gaan we dan niet meer of anders doen? Daarvoor zijn de afgelopen tijd termen genoemd als substitutie, creatieve destructie of de-implementatie. Of, zoals Roger van Boxtel, voorzitter Menzis en innovatiefonds zorgverzekeraars het tijdens het KNMG/NVEH congres onlangs mooi noemde: ‘Nieuw voor Oud’.”
Veranderen is moeilijk
“Iets niet meer of anders doen; daar zijn mensen van nature niet zo goed in.
Op mijn website staat sinds de start van mijn bedrijf de quote ‘People fight like hell to stay the same.” Veranderen is voor mensen van nature moeilijk. Verworven rechten afstaan, doet niemand graag. In de gezondheidszorg, een stelsel dat zich kenmerkt door domeindenken en focus op beheersing en controle, is dat nog eens extra moeilijk.
Daar komt nog bij dat er een echte noodzaak om te veranderen of innoveren ontbreekt voor instellingen of individuele zorgverleners. (Ja, dat leest u goed…)”
Hoe kan het beter?
“Toen ik uit de telecomsector enthousiast de zorgsector in kwam als nieuw en enigszins naïef MT-lid van de KNMG was mijn basisvraag ‘Hoe kan het beter?’. Dat was niet altijd even effectief, heb ik destijds geleerd. Maar in de telecomsector was innovatie gewoon bittere noodzaak om ook in de toekomst bestaansrecht te hebben. In de zorgsector lijkt die noodzaak voor instellingen en individuele zorgverleners te ontbreken en lijkt het effectiever om te focussen op ‘houden wat je hebt’.
Overigens is de bittere noodzaak er op maatschappelijk niveau natuurlijk wel degelijk. In elke presentatie over 2015, 2020 of 2025 wordt benadrukt dat we de zorg anders moeten inrichten. En eHealth kan daarbij een belangrijke rol spelen.”
Leren denken in ‘clicks’
“Als het gaat om structureel inbedden van eHealth ben ik positief gestemd als het om zorgverleners gaat. Steeds meer artsen, verpleegkundigen en andere zorgverleners zien dat hun patiënten en cliënten echt geholpen kunnen zijn met inzet van internet en nieuwe technologie. Ook zien ze dat slim inzetten van die technologie niet leidt tot een verschraling. Als technologie goed wordt toegepast, is het een verrijking van het contact en biedt het meer mogelijkheden voor zelfregie. (Zeker) niet iedere burger of patiënt zit erop te wachten. Toch groeit de groep die er situationeel meerwaarde in ziet, zowel onder burgers/patiënten als zorgverleners.
Tegelijk is de realiteit dat we vastzitten aan gedane investeringen uit het verleden.
Misschien is dat het beste te illustreren aan de hand van een quote van een eHealth- visionair uit Engeland die jaren geleden al stelde dat we meer moeten gaan denken in ‘clicks’ en minder in ‘bricks’.”
‘Out of the box’ denken
”Iedere zorginstelling heeft voor de lange termijn geïnvesteerd in (grote) fysieke gebouwen, vaak op centrale lokaties. En aangezien er in die gebouwen geïnvesteerd is, moeten die gebouwen ook gevuld worden om rendabel te blijven. eHealth is in dat geval eerder een bedreiging dan een kans. Dit probleem lost zich niet vanzelf op.”
Het probleem met het denken in bestaande structuren is dat het belemmert om letterlijk en figuurlijk ‘out of the box’ te denken. En ‘out of the box’ denken en handelen is wat de gezondheidszorg nodig heeft.”
Een wereld te winnen
“Er is een wereld te winnen met eHealth. Niet omdat het technisch kan, maar omdat het een onmisbare rol gaat spelen om de gezondheidszorg voor iedereen (!) beschikbaar te houden. Of, zoals commissaris Kroes het in haar videoboodschap tijdens het eerder genoemde KNMG/NVEH congres zei: “We moeten wel veranderen om een dramatisch verlies van kwaliteit en gelijke behandeling te voorkomen.”
Meer informatie
- LinkedIn-profiel Chris Flim
- Verslag congres van KNMG/NVEH: “Hoe staat het met uw eHealth?” van 9 februari 2011


